Hospital Hotline

02-118-7893

  เปลี่ยนภาษา
English ภาษาไทย 中文(简体)

บทความสุขภาพ

ใครบ้างที่ควรตรวจเบาหวาน ตรวจก่อน รู้ก่อน รักษาก่อน!

ตรวจเบาหวาน
 
โรคเบาหวาน เป็นโรคภัยที่สร้างผลกระทบต่อระบบการทำงานภายในร่างกายและสภาพจิตใจของผู้ป่วยเป็นอย่างมาก เนื่องจากความเสื่อมสภาพของสารอินซูลินที่ถูกผลิตได้น้อยลง ทำให้น้ำตาลที่ไม่ได้รับการเปลี่ยนเป็นพลังงาน ถูกนำเข้าสู่กระแสเลือดแล้วสร้างพิษอวัยวะภายในทุกส่วนให้สั่นรวน ส่งผลให้สภาวะจิตใจให้มั่นคง บั่นทอนให้ผู้ป่วยเกิดภาวะเศร้าหมองและวิตกกังวลในที่สุด
 
ดังนั้นการตรวจเบาหวานเป็นการรับรู้สถานะน้ำตาลในร่างกายปัจจุบัน เพื่อหาแนวทางวิธีลดน้ำตาลในกระแสเลือด และปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างถูกจุก
 
แล้วการตรวจเบาหวานสามารถบอกความเสี่ยงของสภาพการทำงานของอวัยวะอย่างไร การเตรียมตรวจเบาหวานงดอาหารกี่ชั่วโมง จำเป็นต้องตรวจน้ำตาลในปัสสาวะหรือไม่ และใครบ้างที่ควรตรวจบ้าง ทางทางโรงพยาบาลสมิติเวช ไชน่าทาวน์ จะพาผู้อ่านทำความเข้าใจการตรวจเบาหวานได้ในบทความนี้  

สารบัญบทความ

รู้จักโรคเบาหวาน

สาเหตุของโรคเบาหวาน


ความเป็นมาของโรคเบาหวาน (Diabetes) เกิดจากฮอร์โมนอินซูลิน (Insulin) ที่ถูกสร้างขึ้นจากตับอ่อน ทำหน้าที่ควบคุมระดับน้ำตาลแล้วแปลงเปลี่ยนพลังงานเข้าสู่ร่างกายนั้นได้เสื่อมสภาพการแปลงสภาพโมเลกุลน้ำตาลที่ต่ำลง ทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดสูงขึ้น สร้างผลกระทบให้กับร่างกายของผู้ป่วยรู้สึกเหนื่อยล้า หิวง่าย การมองเห็นพร่ามัว และน้ำหนักลดแบบเฉียบพลัน การตรวจเบาหวานสามารถเกิดสาเหตุได้จาก พันธุกรรมทางครอบครัว พฤติกรรมการบริโภคที่หนักเกินไปจนน้ำหนักขึ้น และการติดเชื้อไวรัสบางชนิดอย่าง โรคอ้วน ตับอ่อนอับเสบ คางทูม หัดเยอรมัน หรือภาวะความเครียดสะสมอีกด้วย
 

โรคเบาหวานมีกี่ชนิด อะไรบ้าง


การตรวจเบาหวานเบื้องต้นแบ่งออกเป็น 4 ชนิด ได้แก่
 
  1. เบาหวานชนิดที่ 1 ภาวะตับอ่อนไม่สามารถสร้างอินซูลินได้ ผู้ป่วยมักจะมีรูปร่างผอม น้ำหนักน้อย การตรวจอินซูลินในฮอร์โมนมีประสิทธิภาพการแปลงพลังงานต่ำจนทำให้เกิดภาวะหมดสติจากเลือดน้ำตาลสูงสูงเกินปกติ และปล่อยกรดคีนโตน(Ketone)เป็นพลังงานทดแทน ผู้ป่วยมักเป็นเด็กหรือบุคคลที่อายุน้อยกว่า 30 ปี
  2. เบาหวานชนิดที่ 2 ภาวะดื้ออินซูลิน เนื่องจากระบบการทำงานของอินซูลินยังสามารถควบคุมน้ำตาลได้อยู่ แต่เซลล์ไม่รับสารอินซูลินที่ตอบหนองไปเป็นพลังงาน ส่งผลให้ภาวะน้ำตาลในเลือดสูง เป็นภาวะโรคอ้วนที่เห็นได้จากบุคคลที่อายุมากกว่า 40 ปีขึ้นไป
  3. เบาหวานชนิดที่ 3 ภาวะเบาหวานชนิดอื่น เกิดจากความผิดปกติของพันธุกรรมภายในครอบครัว หรือการได้รับยาบางชนิด ประเภท ยากลุ่มสารเคมี หรือสเตียรอยด์
  4. เบาหวานชนิดที่ 4 ภาวะโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์ เนื่องจากระบบร่างกายในช่วงตั้งครรภ์จะผลิตฮอร์โมนที่ช่วยต้านฤทธิ์สารอินซูลิน ซึ่งส่งผลให้เซลล์ในร่างกายตอบสนองต่อสารอินซูลินลดลง แม้หลังจากคลอดบุตรไปแล้ว อาจมีโอกาสเป็นไปได้ที่จะเกิดโรคเบาหวานทีหลัง
 

ภาวะแทรกซ้อนของโรคเบาหวาน


เนื่องจากน้ำตาลในเลือดสูงเกินไปจึงทำให้เป็นภาระที่สร้างระบบการทำงานชิ้นส่วนสำคัญของร่างกาย อย่างการสูบฉีดเลือดของหัวใจนำไปสู่โรคหัวใจ การทำงานของดวงตานำไปสู่โรคตระกูลต้อกระจก การส่งน้ำตาลไปยังระบบไตในการคัดกรองของเสีย อาจทำให้เกิดภาวะไตวายได้

อาการสัญญาณเตือนโรคเบาหวาน

อาการสัญญาณเตือนโรคเบาหวาน

โดยทั่วไป สัญญาณเตือนเของโรคเบาหวานเริ่มต้น ที่ผู้ป่วยสามารถเช็คและทำการตรวจเบาหวานด้วยตัวเอง มีอาการดังนี้
 
  • หิวบ่อย
  • กระหายน้ำบ่อย
  • การมองเห็นภาพพร่ามัว
  • น้ำหนักลดลงอย่างรวดเร็ว
  • ถ่ายปัสสาวะถี่และมีปริมาณมาก
  • มีอาการชาบริเวณปลายมือและปลายเท้า
  • หากได้รับบาดแผล แผลจะหายช้ากว่าปกติ

กลุ่มเสี่ยงโรคเบาหวานที่ควรเข้ารับการตรวจ

ผู้ที่มีความเสี่ยงที่ควรได้รับการตรวจเบาหวานมีดังต่อไปนี้
 
  • บุคคลที่มีดัชนีมวลกาย (BMI) สูงกว่าระดับมาตรฐาน
  • บุคคลที่มีภาวะความดันโลหิตและองค์ประกอบไขมันในร่างกายสูง
  • บุคลลที่มีประวัติคนในครอบครัวเป็นโรคเบาหวานมาก่อน
  • ผู้หญิงที่มีประวัติเป็นโรคเบาหวานในขณะตั้งครรภ์ และคลอดบุตรแรกเกิดได้น้ำหนัก 4 กม.
  • บุคคลที่ไม่เคยออกกำลังกายมาก่อน

วิธีการตรวจคัดกรองโรคเบาหวาน

1. การตรวจวัดระดับน้ำตาลในเลือด


ที่ตรวจเลือดเบาหวาน

การตรวจเบาหวานแบบ HbA1c 

การตรวจเบาหวานแบบ HbA1c (Hemoglobin A1c) เป็นวิธีวัดค่าน้ำตาลในเลือดสะสมในระยะ 2-3 เดือนที่ผ่านมา เพื่อทำให้ผู้ป่วยรับทราบสภาวะเบาหวานของตัวเองที่ผ่านมานั้น จำเป็นต้องปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการบริโภคและการทำกิจวัตรประจำวันมากน้อยแค่ไหน เพื่อลดภาวะน้ำตาลในเลือดลดลงอย่างมีประสิทธิภาพ 

การตรวจ HbA1c เบาหวานชนิดเลือด โมโกลบิน เอ วัน ซี มีจุดเด่นการการรักษาและป้องกันภาวะแทรกซ้อนจากโรคเบาหวานได้ในระยะยาว เช่น ภาวะการเสื่อมสภาพของตา ไต และหัวใจ เป็นต้น 

ขั้นตอนการตรวจเบาหวานแบบ HbA1c 

ผู้ป่วยสามารถทานอาหารได้ปกติ แล้วมาโรงพยาบาลตามเวลาที่นัดหมาย จากนั้นทางแพทย์จะทำการเก็บตัวอย่างเลือด โดยทำการเจาะน้ำตาลปลายนิ้วที่ใช้เวลาไม่ถึง 5 นาที จากนั้นผู้ป่วยจะทราบผลทันทีหลังทำการเจาะเลือดตรวจเบาหวาน

ค่าผลตรวจ
 
  • ระดับ < 5.7 mg% = ระดับน้ำตาลในเลือดปกติ ไม่เป็นเบาหวาน
  • ระดับ >5.7 6.4 mg% = ระดับน้ำตาลในเลือดสูงกว่าปกติ มีความเสี่ยงเป็นโรคเบาหวาน
  • ระดับ ≥ 6.5 mg% = ระดับน้ำตาลในเลือดสูง เป็นโรคเบาหวาน

2. การตรวจแบบเจาะเลือดปลายนิ้ว


วิธีตรวจน้ำตาลในเลือด

การตรวจเลือดปลายนิ้ว

การตรวจเบาหวานแบบใช้เลือดปลายนิ้ว (capillary fasting blood glucose) เป็นวิธีเจาะเลือดตรวจเบาหวานได้ด้วยตัวเอง เพื่อรักษาภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำ เพื่อเป็นการควบคุมระดับน้ำตาลได้อย่างเหมาะสม

การตรวจเบาหวานแบบใช้เลือดปลายนิ้ว มีจุดเด่นที่สามารถเช็คได้ด้วยตัวเอง โดยใช้เครื่องที่ตรวจเลือดเบาหวานแบบพกพา ในการติดตามระดับน้ำตาลในเลือด เพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ชีวิตประจำวันได้ทันที

ขั้นตอนการตรวจเบาหวานแบบตรวจเลือดปลายนิ้ว
 
ผู้ป่วยทำการใช้เข็มเจาะปลายนิ้ว จากนั้นนำเลือดหยดลงไปในแถบวัดระดับน้ำตาลในเครื่อง แล้วรอผลตัวเลขว่าระดับน้ำตาลอยู่ในระดับค่าเฉลี่ยประมาณไหน 

ค่าผลตรวจ
  • ผู้ป่วยที่มีภาวะเป็นเบาหวาน น้ำตาลก่อนก่อนทานอาหาร ระดับค่าเลือดควรอยู่ที่ 80-130 mg/dL
  • ผู้ป่วยที่มีภาวะเป็นเบาหวาน น้ำตาลก่อนหลังทานอาหาร ระดับค่าเลือดควรอยู่ที่ < 180 mg/dL
  • ผู้ที่ไม่ได้เป็นเบาหวาน น้ำตาลก่อนก่อนทานอาหาร ระดับค่าเลือดควรอยู่ที่ 70-99 mg/dL
  • ผู้ที่ไม่ได้เป็นเบาหวาน น้ำตาลก่อนก่อนทานอาหาร ระดับค่าเลือดควรอยู่ที่ < 140 mg/dL

3. การตรวจความทนต่อน้ำตาลกลูโคส

ตรวจเลือดเบาหวาน ราคา
 

การตรวจความทนต่อน้ำตาลกลูโคส
 
การตรวจความทนต่อน้ำตาลกลูโคส (Oral Glucose Tolerance Test : OGTT) เป็นวิธีตรวจภาวะน้ำตาลที่ถูกแปลงสภาพเป็นพลังงานต่อร่างกายได้มากน้อยแค่ไหน เป็นวิธีตรวจเบาหวานสำหรับผู้เป็นเบาหวาน และหญิงระหว่างตั้งครรภ์ 
 
ขั้นตอนการตรวจเบาหวานต่อน้ำตาลกลูโคส
 
ทางแพทย์จะทำการเจาะเลือดตรวจระดับน้ำตาลหลังให้ดื่มสารละลายน้ำตาลกลูโคสไปแล้ว 2 ชั่วโมง เพื่อรอวัดผลระดับน้ำตาล และสำหรับคนตั้งครรถ์

ค่าผลตรวจ
 

  • คนทั่วไป
    • สำหรับคนปกติควรมีระดับน้ำตาลน้อยกว่า 140% มก.
    • สำหรับผู้ที่เป็นโรคเบาหวานค่าน้ำตาลจะมากกว่า 200% มก.
    • สำหรับผู้ที่มีระดับผลเลือดระหว่าง 141-199% มก. จะถูกวินิจฉัยว่าเป็นกลุ่มเสี่ยงต่อโรคเบาหวาน
  • คนตั้งครรภ์
    • ระดับน้ำตาลในเลือด หลังจากดื่มกลูโคสใน 1 ชั่วโมง ควรมีระดับน้ำตาล < 180 มก.
    • ระดับน้ำตาลในเลือด หลังจากดื่มกลูโคสใน 2 ชั่วโมง ควรมีระดับน้ำตาล < 155 มก.
    • ระดับน้ำตาลในเลือด หลังจากดื่มกลูโคสใน 3 ชั่วโมง ควรมีระดับน้ำตาล < 140 มก.

การเตรียมตัวก่อนเข้ารับการตรวจเบาหวาน

ก่อนการตรวจเบาหวาน ผู้ป่วยต้องพักผ่อนให้เพียงพออย่างต่ำ 8 ชม. และทำการอดอาหารและน้ำ 6-8 ชั่วโมงก่อนทำการเข้าห้องตรวจ เพื่อให้ระดับน้ำตาลในเลือด อยู่ในปริมาณที่ปกติ และป้องกันผลการตรวจคลาดเคลื่อนได้ 

เนื่องจากอาหารที่รับประทานไปนั้น อาจมีสารอาหารบางส่วนที่ให้น้ำตาลแก่ร่างกาย ส่งผลให้ไขมันในเลือดสูง เมื่ิอไปตรวจเบาหวาน อาจทำให้ผลลัพธ์จากการตรวจค่าน้ำตาลในเลือดสูงกว่าปกติ 

แนวทางการรักษาโรคเบาหวาน

1. การใช้ยา


วิธีตรวจเบาหวาน รูปแบบการตรวจเบาหวานโดยให้ยารักษา จะแบ่งเป็น 2 ประเภท คือ
  • ยาเม็ด สำหรับรับประทานรักษาโรคเบาหวานในระยะยาว โดยการออกฤทธิ์ของตัวยา จะเป็นกระตุ้นระบบการทำงานของตับอ่อน ให้หลั่งสารอินซูลินเพื่อขับเคลื่อนน้ำตาลในเลือดแปลงเป็นพลังงานแก่ร่างกาย โดยวิธีทานควรทานยาก่อนอาหาร เพื่อลดผลข้างเคียงจากอินซูลินทำการเปลี่ยนระดับน้ำตาลเร็วเกินไป จนทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดต่ำกว่าปกติ
  • ฉีดยา การฉีดยาด้วยสารอินซูลินไปในบริเวณใต้ผิวหนังบริเวณต้นขา ในภาวะน้ำตาลในเลือดสูงผิดปกติ และลดกรดคีนโตที่หลั่งไหลภายในร่างกายไปยังส่วนอวัยวะส่วนสำคัญของร่างกาย อย่าง หัวใจ ไต ตับ และรอยแผลสดในช่วงที่อยู่ในภาวะเบาหวาน การฉีดยารักษาอาการเบาหวาน ควรฉีดก่อนทานอาหารก่อนครึ่งชั่วโมง และหลังก่อนนอนทุกวันในช่วงระยะควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด
 

2. การควบคุมการทานอาหาร


ตรวจเบาหวานด้วยตัวเอง

ผู้ป่วยที่อยู่ภาวะโรคเบาหวาน ควรงดการรับประทานอาหารประเภทที่มีส่วนประกอบเป็นน้ำตาลเป็นหลัก มุ่งเน้นการทานอาหารที่เป็นโปรตีนอย่าง เนื้อ ไข่ ปลา และงดรับประทานของทานเล่น อย่างของหวาน เครื่องดื่มมึนเมา และน้ำวิตามิน เพื่อควบคุมระดับน้ำตาลให้ลดลงอย่างมีประสิทธิภาพ และสิ่งสำคัญที่สุด คือ การทานอาหารครบ 3 มื้อ และตรงต่อเวลาทุกครั้ง 

3. การออกกำลังกาย


ตรวจเท้าเบาหวาน

การหมั่นตรวจเบาหวานให้ลดลงอย่างมีประสิทธิภาพ คือ การดูแลร่างกายตัวเองให้แข็งแรงและออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ เพื่อลดระดับไขมันชนิดไม่ดีในเลือด และเป็นการขับน้ำตาลในเลือดให้ถูกแปลงเป็นพลังงานต่อร่างกายได้ดียิ่งขึ้น

ข้อปฏิบัติสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน

การตรวจระดับน้ำตาลในเลือดด้วยตนเองสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน


เช็คน้ำตาลในเลือดด้วยตัวเอง

การตรวจเบาหวานเพื่อควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดตัวเองให้เหมาะสม เริ่มต้นจากการควบคุมน้ำหนัก โดยเลือกทานอาหารประเภทโปรตีนเป็นหลัก เน้นทานผักใบเขียวเพื่อเพิ่มกากใยอาหาร งดการปรุงอาหารด้วยน้ำตาล และงดสารเสพติดอย่างการสูบบุหรี่และเครื่องดื่มประเภทแอลกอฮอล์ทุกชนิด 

พร้อมดูแลสุขอนามัยร่างกายให้สะอาด โดยเฉพาะการตรวจเท้าเบาหวาน เพื่อป้องกันอาการเบาหวานขึ้นรอยแผลระหว่างนิ้วเท้าและง่ามเท้า อีกทั้งควรรับประทานยาและฉีดยาตามที่ทางแพทย์กำกับไว้ สุดท้ายพักผ่อนให้เป็นเวลาอย่างต่พ 8 ชั่วโมง/วัน เพื่อสุขภาพจิตใจมีความมั่นคงและสดใสอยู่เสมอ

ข้อสรุป

การตรวจเบาหวาน เป็นการตรวจเช็คภาวะน้ำตาลในเลือดของร่างกายที่สามารถแปลงเป็นพลังงานแก่การทำงานของอวัยวะในร่างกายส่วนต่างๆ ได้มากน้อยแค่ไหน ทางแพทย์ขอแนะนำการตรวจสุขภาพประจำปีของทางโรงพยาบาลสมิติเวช ไชน่าทาวน์ พร้อมเครื่องตรวจเลือดเบาหวาน ราคาเช็คสุขภาพที่ย่อมเยาว์ พร้อมบริการเจาะเลือดที่มีความปลอดภัย สะอาด ภายใต้การปฎิบัติของแพทย์มืออาชีพ และพร้อมรายงานผลของระดับน้ำตาลทันที โดยติดต่อสอบถามได้ที่ Line @samitivejchinatown หรือเบอร์ 02-118-7893 ได้ตลอด 24 ชั่วโมง
 
แอดไลน์ สมิติเวช ไชน่าทาวน์

สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม